Alzheimer’da ilaç devrimi!
ALEYNA SEVİM – İstanbul- İngiltere’de bir firmanın ‘Donanemab’ isimli ilacı, dünya genelinde bir küme Alzheimer hastasında uygulandı. Deneyin sonunda ‘Donanemab’ın Alzheimer’ın ilerlemesini yüzde 30 oranında yavaşlattığının bilimsel deneylerle kanıtlandığı açıklandı. Alzheimer’ın birinci devrinde uygulanan antikor tedavisi olarak lanse edilen tedavinin, Alzheimer hastalarının beyninde oluşan ‘beta amiloid’ isimli maddeyi temizlemek üzere tasarlandığı öğrenildi. Birçok hastada olumlu ilerleme kaydedilen tedaviyle ilgili görüşüne başvurduğumuz İstanbul Florence Nightingale Hastanesi’nden nöroloji uzmanı Prof. Dr. Barış Topçular, çalışmanın şu ana kadar açıklanan en umut vadedici tedavi olduğunu kaydetti.
‘İlk sefer başarıldı’
Prof. Dr. Topçular, çalışmayı şöyle anlattı: “İki parametre var. Bir tanesi hastalığı yavaşlatma açısından yüzde 35, hatta alt kümelere baktığınız vakit kimi hastalarda yüzde 40’a kadar yavaşlama sağlayabiliyor. Daha kıymetlisi de çalışmaya katılan faal tedavi alanların yarıya yakınının (yüzde 47) bir yıl boyunca hiç kötüleşme göstermemesi. Olağanda Alzheimer ilerleyici bir hastalık. Bir yıl içinde bile belli bir ilerleme görüyoruz. Birinci sefer bir ilaç bir yıl boyunca hastalığın stabil kalmasını sağlamış. Bunu da hastaların yarısında başarmış. Epey yüz güldürücü bir sonuç.”
Diğerlerinde etkisiz
İngiltere’deki yetkililer ilacın, vasküler bunama üzere öteki bunama cinslerinde değil, yalnızca Alzheimer hastalığında işe yaradığını belirtti. İlacın yalnızca Alzheimer hastalarında tesirli olduğunu, öbür bunama tiplerinde tesirli olmadığına dikkat çeken Prof. Dr. Topçular da şunları söyledi: “Alzheimer hastalığı bunamaların en sık sebebi. Bütün bunamaların yüzde 65-70 kadarını oluşturuyor. Bunun haricinde farklı bunama yapan hastalıklar da var. Bu ilaç, Alzheimer dışı öbür bunama nedenlerinde tesirli değil. Yalnızca Alzheimer için tesirli. Bu sonuçlar da Alzheimer hastalığının erken evresi için. İleri evrelerdeki hastalarda tesiri çok minimal. Erken teşhis koyup erken tedaviye başlarsanız, yüz güldürücü sonuçlar alınabiliyor üzere görünüyor. Hastalıkta birçok faktör var. Bir dolu parametre var lakin ne kadar fark görüleceği bireyler ortasında değişebilir.”
‘İşitmem azaldı lakin yönetim ediyorum demeyin’
Alzheimer’da işitme sıhhatinin kıymetine de dikkat çeken Prof. Dr. Topçular, “Genellikle ‘İşitmem azaldı fakat bir biçimde yönetim ediyorum diyoruz. Lakin o yönetim ediyorum noktası beyin için güzel bir şey değil. Zira beyin, ikazla aktive olur ve ihtarla canlı kalır. O ikazların 2 ana kaynağı var. Bir tanesi görmemiz bir tanesi de işitmemiz. İşitme azaldığı anda bilhassa Alzheimer tipi bunama için riskiniz artıyor. Yalnızca işitme sorunu, Alzheimer riskini yüzde 10 artırıyor. İşitme sorununun tedavisini alırsak en kolayından bir işitme aygıtı kullanırsak, o yüzde 10 riski ortadan kaldırmış oluyoruz” dedi.
‘Aktif toplumsal bir hayat ve bulmaca çözün’ tavsiyesi
Prof. Dr. Topçular, Alzheimer’ı önlemek ismine şu tavsiyelerde bulundu:
*Akdeniz tipi diyetle beslenmek çok kıymetli. Meyve ve zerzevat çeşitlerinden tüketmek gerekiyor. Hepsinden alacağımız vitamin ve minareller farklı.
*Fiziksel olarak etkin olmak gerekiyor. Günlük en azından yarım saat yürüyüş yapılması lazım.
*Sosyal aktivite değerli zira bu beynin etkin olmasını sağlayan bir şey. Bilhassa yaşlılarımızda konuta kapanma, bağlantıyı azaltma eğilimi olur genelde. Bunu çok istemiyoruz. Etkin olmalarını istiyoruz.
*En kıymetlisi ise zihinsel olarak faal olmak. Altın kural yeni bilgi öğrenmeyi sağlayacak aktivite. Yeni bir hobi, aktiflik, lisan öğrenmek olabilir ancak en değerlisi yeni bilgi öğrenmeyi sağlayacak bir şey. Konutta dikiş nakış yapıyorsanız yeni bir figür öğrenmeniz bile yeni bir bilgi öğrenmek demektir. Bulmaca çözmek de şayet bilmediğiniz bir şeyi araştırıp öğreniyorsanız yararlı.