Balkonun mutfağa ek edilmesine ait Doç. Dr. Düzgün’den açıklama
Kahramanmaraş merkezli sarsıntıların akabinde bölgede inceleme yapan Atatürk Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Oğuz Akın Düzgün, afette daha çok eski binaların yıkıldığını belirtti. Hasar gören ya da yıkılan binalarda gerçek mühendisliğin uygulanmadığını, materyal ve donatı kalitesinin çok düşük olduğunu belirten Doç. Dr. Düzgün, yeni yapılarda da yüklü olarak tabandan kaynaklanan sorunlar tespit ettiklerini söyledi.
DEPREME DESTEKLİ YAPI İÇİN 3 AŞAMA
Türkiye’nin zelzele ülkesi olduğunu tabir eden Doç. Dr. Düzgün, “Depremi engellememiz kelam konusu değil. Hasebiyle zelzeleye karşı yapıların güçlü halde tasarlanması gerekiyor. Sarsıntıya güçlü yapıdan kastımız; hiç hasar olmayacak değil. Hasar alacak lakin temel felsefimiz; şiddetli sarsıntılarda yapıların göçmeden ayakta kalması. Zelzeleye sağlam yapı tasarımı 3 basamaktan oluşur; birincisi tasarım, ikincisi üretim, üçüncüsü kullanım evresi. Bu kademelerde dikkat edilmesi gereken konular var. 3 etapta da belirtilen kurallara ve yönetmeliklere uyulursa; meydana gelebilecek zelzelelerde binalarımız hasar görebilir ancak can kaybını asgariye indirmiş ya da engellemiş oluruz” diye konuştu.
‘HER KADEME SIKI HALDE DENETLENMELİ’
Tasarım basamağının çok kıymetli olduğuna dikkat çeken Doç. Dr. Düzgün, “Bu etabın en değerli hususu; taban özelliklerinin hakikat formda belirlenmesi. Hakikat ve düzgün taban etüt raporlarının hazırlanması gerekiyor. Yapının kullanım maksadına nazaran; yönetmeliklerde öngörülen bahislere dikkat edip, projeler hazırlanmalı. Projeler hazırlandıktan sonra dört dörtlük uygulanması gerekiyor. Her basamağında; herkesin yaptığı iş ölçüsünde sorumlu olması kaydı ile önemli kontrol yapılmalı. Yalnızca beton ya da donatı kontrolü değil; her etap sıkı bir halde denetlenmeli. Gereçlerden numune alınıp, projedeki özellikleri sağlayıp sağlamadığının tespit edilmesi gerekiyor. En çok yapılan yanlışlardan birisi, bu; taze betona, kalıba dökülecek betona asla su katılmamalı. Mümkünse binalarımızı bitişik nizamda yapmamamız lazım. Şayet bitişik nizamda konut yapılacaksa; ortalarında yönetmeliklerde belirtilen aralıkların olması lazım. Zelzele bölgesinde bitişik nizamdaki binaların birbirine tesirlerinden ötürü hasar aldığını gördük” dedi.
‘İŞÇİLERİ DE EĞİTMEMİZ LAZIM’
Mümkün olduğunca deniz kumu kullanılmaması gerektiğini belirten Doç. Dr. Düzgün, “Eğer deniz kumu kullanacaksak; çok uygun formda yıkayıp, tuzdan ayırmamız gerekiyor. Tuz, donatılarda korozyona neden olduğu için yapının performansına tesir eden bir parametre. Her evresinde kurallara, yönetmeliklere uygun bir halde binamızı yapmamız lazım. İnşaatlarda, şantiyelerde çalışan emekçileri de eğitmemiz lazım. Alışılagelmiş kusurları engellemek için onları da eğitmemiz gerekiyor. Burada herkesin misyonuna nazaran sorumluluğu var” sözlerini kullandı.
‘BİNAYI NEMDEN KORUMAK LAZIM’
Kullanım kademesine da vurgu yapan Doç. Dr. Düzgün, “Kullanım esnasında da dikkat edilmesi gereken konular var. Yer açmak için bölme duvarlarını kaldırmak, balkonu mutfağa ek etmek uygun değil. Kirişten boru geçirmek için delikler açmak uygun değil. Bina başlangıçta nasıl tasarlanmışsa; o biçimde koruma etmek lazım. Binayı nemden korumak lazım. Bunlara dikkat edersek, zelzeleye güçlü olarak tasarlanan binamız, kullanım evresinde da zelzeleye dayanıklılık gösterecektir” diye konuştu.