Prof. Dr. Dulundu: Kovid genç yaştaki kanser hadiselerini tetiklemiş olabilir

İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Anabilim Kısmı Öğretim Üyesi ve Dünya Cerrahi Gastroenteroloji ve Onkoloji Derneği Lideri Prof. Dr. Nadir Dulundu, kanserin artık 50’li yaşlardan sonra değil 30’lu yaşlardan itibaren risk oluşturmaya başladığını söyledi. Prof. Dr. Dulundu, Kovid pandemisinin de var olan kanser yatkınlığını tetiklemiş olabileceği tarafında çalışmalar olduğunu ve pandemi sonrası periyotta kanser teşhisi alan olaylardaki artışın nedenlerinden birinin Kovid’in kendisi olabileceğini de kaydetti. Gençlerin, belirtileri gereğince önemsemediği için çok daha büyük risk altında olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Dulundu, genç yaşta ortaya çıkan kanserlerin de çoklukla çok agresif seyrettiğini belirtti.

“GÜNLÜK PRATİĞİMİZDE ÇOK SIK GÖRMEYE BAŞLADIK”

Prof. Dr. Dulundu, “Son yıllarda gençlerde kansere yakalanma oranını çok daha fazla olarak günlük pratiğimizde görmeye başladık. Sahiden de son yıllarda yapılan çalışmalar, 15 ila 39 yaş kümesinde kanser olaylarının yüzde 30 oranında daha fazla görüldüğünü ortaya koyuyor. Kovid devri sonrasındaki hasta kümelerine baktığımızda, gerçekten genç yaş kümesinde kanserlerin artmış olduğunu gözlemliyoruz. Bunun Kovid’le direkt bir bağı olup olmadığı da şimdi net olmamakla birlikte, yapılan çalışmalar Kovid’in kendisinin de kansere katkısı olabileceğini destekliyor. Zira Kovid, bağışıklık sistemini olumsuz etkileyen bir sürü inflamatuar süreci tetikleyen bir hastalık. Bu da hücrelerin denetimsiz çoğalmasını ya da doğal ortamını olumsuz etkiliyor” dedi.

“GENÇ BİRİ 2 HAFTA HAREKETSİZ KALSA, KAS KÜTLESİNİ KAYBEDİYOR”

Pandemi sırasında genç nüfusun da önemli bir halde hareketsiz kaldığına işaret eden Prof. Dr. Dulundu, “Genç birini 2 hafta bile meskeninde hareketsiz tuttuğunuzda, kas kütlesinin büyük bir çoğunluğunu kaybettiğini; viselar yağlanma dediğimiz karın içi yağlanmasının önemli bir biçimde arttığını görüyoruz. Yağlanmanın kendisi de pek çok kanseri tetikleyen bir süreç. Bir de pandemi periyodunda beşerler şikayetlerini çok öncelemediler ve denetim ya da tedavilerini ertelediler, aksattılar. Bu nedenle de muhakkak bir vakit dilimi içerisinde çok fazla kanser hastasına rastladık” diye konuştu. 

“HER İKİ GENÇTEN BİRİ OBEZ”

Kolorektal kanserler, pankreas, göğüs, tiroit, uterus (rahim) ve cilt kanseri üzere kanserlerin genç yaş kümesinde artış gösterdiğine dikkat çeken Prof. Dr. Dulundu; şu bilgileri verdi: “Solaryum, fazla güneşlenmek cilt kanserlerini çok tetikliyor. Bugünlerde gençlerin bunlara da çok değer verdiğini dikkate alırsak, bu mevzuda da dikkatli olmak gerektiğini vurgulamak isterim. Natürel ki çevresel faktörler de çok kıymetli. Yağlanma, beden kitle indeksinin artması ki günümüzde neredeyse genç yaş kümesinde iki şahıstan bir tanesi obez olarak karşımıza çıkıyor.” 

“40 YAŞ ALTINDA İLERİ TETKİK ÇOK SIK İSTENMİYOR”

Kolorektal kanserlerde, kalın bağırsak kanserlerinde, mevcut tıbbi kılavuzlara nazaran tarama testlerinin 50’li yaşlardan itibaren yapıldığını da vurgulayan Prof. Dr. Dulundu, “Çünkü 50 yaşın altında bu kanserlere çok fazla rastlamıyoruz. Lakin günümüzde kanserlerin 40’lı yaşların altına kadar indiğini görüyoruz. Tekrar göğüs kanserindeki tarama testleri 35-40 yaşından sonra yapılıyor. Fakat biz çok daha erken devirde kanser hastalarına rastlıyoruz. Hasebiyle burada tahminen biz doktorların de birtakım pratiklerini değiştirmesi gerekecek. Örneğin genç hastalarda da şikayetlerin altında kanser olabileceği ihtimalini aklımıza getirmemiz gerekiyor. Ona nazaran ileri tetkikleri de istiyor olmamız gerekiyor. Bir de genç hasta kümesi, şikayetlerini çok önemsemiyor. Ya da biz doktorlar de bu şikayetlerin altında her vakit olabilecek en makûs sonuçları düşünmüyoruz. Tüm bunlardan ötürü genç yaş kanser olaylarını biraz geç devirde tespit ediyoruz. Gençlerdeki kanserler maalesef biraz daha agresif seyrediyor karakteri itibarıyla” sözlerini kullandı. 

“ŞİKAYETLER ÖNEMSENMELİ, TEŞHİS KONANA KADAR ÜSTÜNE GİDİLMELİ”

Prof. Dr. Nadir Dulundu, hangi belirtilerin önemsenmesi gerektiği konusunda ise şu bilgileri vererek kelamlarını noktaladı: “Kalın bağırsak kanseri özelinde bakacak olursak, kabızlık, kilo kaybı ya da kabızlık-ishal periyotlarının daima birbirini takip etmesi (dışkılama alışkanlıkların değişmesi), şişkinlik, hazımsızlık üzere sorunları biz genelde gençlerde, fast-food şekli beslenme alışkanlığı yahut gerilim faktörüne bağlayabiliyoruz. Birinci olarak aklımıza kolonoskopi gelmeyebiliyor. Lakin bu şikayetleri olan hastalarda tahminen de çok uzatmadan kolonoskopi üzere tetkiklerle yola devam etmek gerekebilir. Birinci basamak doktorda başlanan tedavilerin akabinde şikayetler son bulmuyorsa, tedaviden istenen cevap alınamıyorsa, kesinlikle daha ileri tetkiklerle yola devam etmek gerekiyor. Bilhassa aile hikayesi olan şahıslarda, (ailesinde kalın bağırsak, pankreas, göğüs kanseri olan kişiler) şikayetlerini ihmal etmemesi ve sonuna kadar bu şikayetlerin sebebini net bir halde ortaya koyabilecek tetkikleri ve doktor denetimlerini yaptırması gerekiyor.”